GIMP to bezpłatny program do tworzenia i obróbki grafiki rastrowej.
W tym artykule omówię:
- Instalacja GIMPa i wymagania sprzętowe
- Typy obsługiwanych plików
- Okna GIMPa
- Podstawowe narzędzia GIMPa
- Selekcje, maski i warstwy
- Filtry i skrypty
- Obróbka zdjęć
- Pokaz wybranych możliwości GIMPa
Instalacja
Instalacja GIMPa przebiega w 2 etapach:
- Instalacja środowiska GTK+
- Instalacja GIMPa
Pobierz program:
Strona domowa programu lub dział Download na Vista.pl
Dodatkowo można zainstalować pakiet GAP (GIMP AnimationPackage)
Uwaga: GIMP od wersji 2.4 nie wymaga instalacji dodatkowych bibliotek GTK+, gdyż są już one zintegrowane w pakiecie instalacyjnym. W przypadku problemów z instalacją radzi się odinstalować poprzednie wersje tych bibliotek.
Wymagania sprzętowe
- System operacyjny Windows XP, Vista, 7
- Procesor zgodny z Intel Pentium 400 MHz
- Minimum 512 MB pamięci RAM
Typy obsługiwanych plików
- Standardowy format plików GIMPa to XCF
- Inne formaty to:
- JPEG, GIF, TIFF, PNG
- BMP, ICON, BITMAP, WMF
- PS, EPS
- PDF
- SVG (grafika wektorowa)
- PSD (Photoshop)
- PSP (Paint Shop Pro)
Okno główne GMPa
GIMP w odróżnieniu od innch windowsowych programów składa się z wielu odrębnych okienek.
Najważniejszym jest okno o nazwie GIMP. Jego zamknięcie jest równoważne z zamknięciem programu.
Okno opcji aktywnego narzędzia
Poniżej głównego okna GIMPa znajduje się okno opcji aktywnego narzędzia. Zawartość tego okna zmienia się w zależności jakiego narzędzia aktualnie używasz.
Okno grafiki
Okno grafiki, czyli okno zawierające aktualnie edytowany obraz, posiada kilka charakterystycznych elementów:
- własne menu,
- paski linijek,
- przełącznik szybkiej maski,
- przycisk nawigacyjny, za pomocą którego można przesuwać aktualnie wyświetlany fragment obrazu.
Okna zarządzania kanałami, ścieżkami i warstwami obrazu
Okna warstw kanałów i ścieżek pozwalają zarządzać tymi narzędziami GIMPa. Dostęp do nich następuje po wybraniu polecenia Okna dialogowe z menu w oknie grafiki.
Narzędzia GIMPa
Narzędzia selekcji
Narzędzia przekształcania obrazu
Selekcje
Selekcja czyli zaznaczenie jest zbiorem pikseli, a także ich przezroczystości, definiowanym w celu edycji. Zaznaczenia możemy traktować jako swego rodzaju zbiory. Możemy je więc sumować, odejmować, mnożyć, wyznaczać dopełnienie.
Menu kontekstowe obrazu Zaznaczenie zawiera kilka przydatnych poleceń do manipulowania zaznaczeniami:
- Wszystko Tworzy prostokątne zaznaczenie o rozmiarach obrazu.
- Brak Usuwa zaznaczenie.
- Odwróć Wyznacza dopełnienie aktualnego zaznaczenia do obrazu.
- Ze ścieżki Tworzy zaznaczanie z widocznej ścieżki.
- Oderwij Tworzy zaznaczenie pływające z aktualnego zaznaczenia i aktywnej warstwy.
- Zmiękcz Zmiękcza brzegi zaznaczenia (podobnie jak w opcjach narzędzi).
- Wyostrz Ustawia przezroczystość każdego piksela w zaznaczeniu na 100%.
- Zmniejsz i Powiększ Zmniejsza (powiększa) zaznaczenie o daną wartość.
- Obramuj Zaznacza brzeg aktualnego zaznaczenia o podawanej szerokości.
Ścieżki
Ścieżki umożliwiają dołączenie do obrazów elementów wektorowych.
Każda ścieżka zdefiniowana w GIMPiejest osobnym obiektem, przy czym rysunek może zawierać dowolną liczbę ścieżek. Modyfikacja obrazu (np. rysowanie pędzlem) nie wpływa w żaden sposób na ścieżki. Podobnie, modyfikacja ścieżek (np. dodawanie węzłów) nie wpływa na zawartość rysunku.
Cechą, która wyróżnia ścieżki jest to, że w łatwy sposób możemy modyfikować ich kształt. Składają się one z połączonych węzłów, które możemy dowolnie dodawać, usuwać oraz przesuwać. W każdym węźle przechowywane są informacje o kształcie krzywej. Przesuwając wskaźniki kształtu wyginamy fragmenty ścieżki nadając jej żądany wygląd.
Wykorzystując ścieżki możemy dodawać do rysunku elementy, które łatwo wielokrotnie narysować lub pokolorować zmieniając im ewentualnie kształt. W ten sposób rysunek staje się bardziej elastyczny i modyfikowalny.
Warstwy
Warstwy (Layers) można porównać do przezroczystych kalek, na których można malować, bądź umieszczać na nich tekst. Zmiana zawartości jakiejkolwiek warstwy nie wpływa na pozostałe.
Selekcje pływające to tymczasowe warstwy powstałe w wyniku np. wklejenia zawartości schowka do naszego obrazka bądź użycia komendy Zaznaczenie -Oderwij, gdy mamy aktywną jakąś selekcję, lub też po przesunięciu selekcji wraz z zawartością.
Selekcję pływającą możemy przesuwać w dowolne miejsce obrazka, ale żeby móc zaznaczyć inne warstwy należy najpierw złączyć ją z ostatnio aktywną warstwą poleceniem Warstwa –Zakotwicz warstwę lub zamienić ją w prawdziwą warstwę.
Tło to warstwa znajdująca się na samym dole palety Warstwy. Nad tłem widzimy warstwę gradientu liniowego w kolorze żółtym (czerwona ramka). Na kolejnych pięciu warstwach widzimy (od dołu) miniaturki obrazków: kobiety, jabłka, zegara, tulipana, gruszki. Obrazek kobiety ma zmniejszone krycie, sprawiając wrażenie, jakby był zanurzony w wodzie.
Maska warstwy
Maska warstwy tym różni się od innych masek, że jest przypisana na stałe do konkretnej warstwy i oddziałuje tylko na nią.
Jest ona reprezentowana przez "obrazek" o palecie 256 odcieni szarości (jak każda maska), kolor czarny na takiej masce powoduje, że maskowana warstwa jest w tym miejscu całkowicie przezroczysta, kolor biały sprawia, ze maskowana warstwa jest nieprzezroczysta (czyli widać oryginalną zawartość takiej warstwy), kolory pomiędzy białym i czarnym sprawiają, że warstwa jest mniej lub bardziej przezroczysta.
Pamiętajmy, że jeśli chcemy zapisać nasz obrazek wraz z maskami warstw (które potem będziemy mogli edytować), trzeba wybrać XCF jako format zapisu!
Kanały
Liczba i rodzaj kanałów opisuje sposób, w jaki są przechowywane wartości pikseli tworzących obraz. Każdy kanał może przyjmować wartości od 0-255.
Obraz w trybie RGB zawiera 3 domyślne kanały odpowiadające trzem składowym koloru piksela, tj. składowej czerwonej, zielonej, niebieskiej.
Miejsce służące do przechowywania masek nazywamy kanałem alfa. Każda maska może być zapisana do oddzielnego kanału alfa i użyta powtórnie, bez ponownego jej tworzenia.
Kanał alfa może też odpowiadać za przezroczystość warstwy czy całego obrazka.
Kanał alfa ma postać 8 bitową czyli przechowuje informacje w odcieniach szarości (czarny kolor to całkowita nieprzezroczystość obszaru, a biały całkowita przezroczystość, pośrednie odcienie definiują półprzezroczystości).
Uwaga: Kanały alfa z maskami są zapisywane przez GIMPa tylko w formacie gimpowymczyli xcf.
Filtry i skrypty
Filtry i efekty specjalne to najchętniej używane narzędzia programów graficznych. Dzięki filtrom można uzyskać ciekawe efekty wizualne lub wyretuszować zdjęcie.
Filtry w GIMPie można podzielić na kilka rodzajów:
- filtry korygujące (do obróbki zdjęć),
- filtry stylizujące,
- filtry i efekty deformujące,
Ponadto GIMP dysponuje ponad 50 zaawansowanymi przekształceniami udostępnionymi pod nazwą Script-Fu.
Korekcja obrazu
Oprócz wspomnianych filtrów korygujących GIMP posiada jeszcze inne narzędzia korekcji obrazu.
Do korekcji obrazu służą polecenia zgrupowane w menu Narzędzia - Narzędzia kolorów pozwalają one na modyfikację:
- rozkładów cieni, półcieni i świateł w obrazie,
- odcienia, jasności i nasycenia pojedynczych składowych koloru,
- jasności i kontrastu całego obrazu.
Przykłady efektów Script-Fu
Zmiękczanie krawędzi i maskowanie warstw
Przykłady działania filtrów
